Geçtiğimiz 17 Nisan, Köy Enstitülerinin kuruluş yıl dönümü idi.
17 Nisan 1940.
Köy Enstitüleri’nin açılışının 84’c yıl dönümü.
Bu gün Emperyalist ülkelerin ve köy ağalarının sömürüsüne karşı halkı bilinçlendirmek amacı ile kurulan Eğitim seferberliğinin yıl dönümü.
KURULDUĞU 17nisan 1940’tan, kapatıldığı27 Ocak 1954 yılına kadar 17 bin öğretmen yetiştiren bir okul.
Öğrencilerine Atatürk ilke ve inkılaplarını aşılamış, sağlık, veterinerlik, ziraatçilik ve her türlü mühendislik bilgileri ile donanmış, üstün formasyonlu öğretmenler yetiştirilmiştir.
Birer Cumhuriyet Savaşçıları olan bu öğretmenler, öğrenci yetiştirmenin yanında köylünün akıldanesi (akıl vereni)olmuş, hayvancılıktan ziraata, dokumacılıktan inşaata kadar her konuda köylünün akıl hocalığını yapmışlardır.
Bu öğretmenler sayesinde, köylünün karnı doydu.
Köyden şehire göç durdu.
Ziraat ve hayvancılık, dokumacılık ve ipek böcekçilik zirve yaptı.
Ülkenin bu şahlanışı, Emperyalist ülkeleri, köy ağalarını ve aşiret liderlerini kızdırdı.
Köylünün bilinçlenmesi, ağaların işine gelmemişti.
Onları eskisi kadar rahat kullanamaz oldular.
İtiraz sesleri ve yeni fikirler bu kesimleri rahatsız etmeye başladı.
İktidardaki “Demokrat Parti”ye baskı yapmaya başladılar.
KÖY ENSTİTÜLERİ KAPATILIYOR
Nitekim 27 Ocak 1954 tarihinde de “Köy Enstitüleri”ni kapatmayı başardılar.
Tarikatların ve aşiretlerin en önde rol aldığı bu başarılı hamlesinden sonra Türk Köylüsü imamların akıl ve tavsiyelerine muhtaç hale getirilmişlerdir.
Köy Enstitülerinin kapatılma serüveni 1950 yılında Demokrat Parti’nin iktidara gelip, 1952 yılında NATO’ya girmemiz ile başlamıştır.
Bir yandan aşiretlerin ve köy ağalarının halkı cahil bırakarak, sömürü düzenini bozan bu eğitim kahramanları, hedef tahtası olurken, bir yandan da Emperyalist Ülkeler’in baskısı, Demokrat Parti’nin oy kaygısı, Amerika Birleşik Devletleri’nin “Komünizm Geliyor” propoğandası 27 Ocak 1954 yılında Köy Enstitülerinin kapatılmasına sebep olmuştur.
Aslında zararın neresinden dönsek kar’dır.
Şu anda bile tekrar kurulsa, Türkiye’nin şaha kalkacağına inananların sayısı bir hayli fazla.
Tayin bekleyen binlerce öğretmeni 6 aylık kurstan geçirip, Atatürk ilke ve inkılaplarını aşılayarak, bir tek öğrencisi bile olsa, tüm köylere göndererek, hem köylüyü bilinçlendirmek ve hem de ilkokuldan başlayarak mükemmel bir Z kuşağı yetiştirmekle Atatürk’ün dediği ‘Muassır medeniyetler’ seviyesine
yükselmemiz hiç de zor değildir.
HASAN ALİ YÜCEL
Bu arada Köy Enstitülerini kuran o zamanki Milli Eğitim Bakanı S. Hasan Ali Yücel’i rahmet ve minnetle anıyorum.