Ağustos ayının ortalarına geldik. Adana’da yazın en sıcak günlerini geride bırakmaya hazırlanırken, şehrin sokaklarında bambaşka bir telaş başladı. Güneş tepede, hava sıcak… Ama artık sokaklarda yazın başka bir kokusu var: Salça kokusu.

Adana’da salça yapmak sadece kış hazırlığı değildir. Bu şehirde salça, komşuluk demektir, imece demektir, evin bereketi demektir. Sabahın erken saatlerinde başlayan hazırlıklar, gün boyunca sokaklara yayılan mis gibi domates kokusuyla kendini belli eder.

Bir apartmanın önünde domatesler dizilir, başka bir evin balkonunda biberler hazırlanır. Kimi kadınlar domatesleri ayıklarken kimi biberleri doğrar. Bir yandan sohbet edilir, bir yandan kışın sofralarına girecek o eşsiz lezzetin hazırlığı yapılır.

Adana’nın sıcağı bu işin en büyük yardımcısıdır. Güneş, domatesin ve biberin suyunu alır; geriye ise yoğun, mis kokulu bir lezzet bırakır. Günlerce güneş altında bekleyen salçanın rengi koyulaştıkça, evlerin kış hazırlığı da tamamlanmaya yaklaşır.

Bugün modern hayatın koşuşturması içerisinde pek çok gelenek yavaş yavaş unutuluyor. Ancak Adana’da salça geleneği hâlâ yaşıyor. Çünkü bu şehirde bazı kokular yalnızca yemek kokusu değildir. Bir çocukluk hatırasıdır, bir mahalle anısıdır, annelerin mutfağıdır, komşunun kapısını çalmaktır.

Çocukken yaz aylarında sokaklardan geçerken burnumuza gelen o yoğun domates ve biber kokusunu bugün yeniden duyduğumuzda, aslında sadece salçanın hazırlandığını anlamıyoruz. Adana’nın geçmişten bugüne taşıdığı kültürün hâlâ yaşadığını hissediyoruz.

Belki de bu yüzden Adana’yı yalnızca kebabıyla, şalgamıyla anlatmak eksik kalır. Adana’nın bir de sokağa sinen kokuları vardır. Portakal çiçeği kokusu, közlenmiş biber kokusu, taze ekmek kokusu ve şimdi de salça kokusu…

Ağustos ayının bu sıcak günlerinde Adana sokaklarında salça kokusu yükseliyorsa bilin ki kış hazırlığı başlamıştır. Ve bu şehirde salça hazırlanırken aslında yalnızca domates ve biber güneşte bekletilmez.

Bir gelenek, bir komşuluk, bir çocukluk ve Adana’nın kendine özgü kültürü de güneşte yeniden canlanır.

İşte Adana’yı Adana yapan da biraz budur. Sıcaklığıyla, kokusuyla, sofrasıyla ve sokaklara taşan yaşamıyla…

Adana’da mevsimler sadece takvim yapraklarında değişmez; kokularla da kendini belli eder.

Şimdi ise sokakların kokusu salça…