Yaşayan Şaman gelenekleri (1)

Ünsal Özdiker

20.12.2021 - 22:32 Yayınlanma

22.06.2023 - 12:28 Güncelleme

Sevgili kardeşim Prof.Dr. Ali Doğan Bozdağ'ın paylaşımı, az bilinen bilgiler içeriyor.

1. Kurşun dökmek;

Kurşun dökme adeti de Şamanizm geleneklerindendir.

Şamanizm'de buna "Kut Dökme" denir.

Kötü ruhlardan birinin çaldığı kutuyu "talih,saadet unsurunu" geri döndürmek için yapılan bir "sihri ayin"dir.

2. Kırmızı Kurdele;

Gelinliğin üzerine bağlanan kırmızı kurdeleler, nişan törenlerinde yüzüklere bağlanan kırmızı kurdeleler, okumaya yeni geçmiş çocukların yakasına takılan kırmızı kurdeleler, hep uğuru ve kısmeti temsil eder.

Ayrıca kötü ruhların şerrinden korunma sağladığına inanılır.

3. Mezar Taşlarımız;

Günümüz toplumunda ulu kabul edilen kimselerin, ölümlerinden sonra ruhlarından medet ummak ve mezarlarının kutsanışı Şaman Geleneğinin devamıdır.

Mezarlara taş dikilmesi ve ve bu taşın sanat eseri haline getirilecek kadar süslenmesi; İslam Coğrafyasında sadece Anadolu'da görülmektedir.

4. Dilek Tutmak;

Dilek tutmak da Şamanizm kökenli bir davranış şeklidir.

Tabiat ruhlarının dileklerin gerçekleşmesine aracılık ettiğine inanılır.

5. Nazar İnancımız;

Anadolu'da halk arasında "Nazar" olgusu çok yaygın bir inanıştır.

Bazı insanların olağandışı özellikleri olduğu ve bakışlarının, karşısındaki kimselere rahatsızlık verdiğine, kötülük getirdiğine inanılır.

Bunun önüne geçmek için "nazar boncuğu", "deve boncuğu","göz boncuğu" vesaire takılır.

Bu inanış da Şamanizm'den kalmadır.

6. Kullandığımız Kilim Motifleri;

Eski Türklerde; bir Şaman giysisine, yılan, akrep, çıyan, kunduz gibi yabani hayvan şekilleri çizmesinin, bu hayvanları, topluluğun yaşam alanlarından uzak tutmaya yardımcı olduğuna inanılır.

Günümüzde; Anadolu'da Türkmen Köylerinde dokunan, halı, kilim, örtü ve perdelere işlenen desenler, giysiler üzerinde kullanılan motifler bu inanıştan kaynaklanır.

7. Mevlit ve ilahiler;

Şamanlar ayinlerinde davul ve kopuz kullanmışlardır.

Müziksiz hayatın ve ayinlerin değişmez bir parçasıdır.

Oysa İslam dininde Kuran'ın müzikle okunması kesinlikle günahtır.

Şaman Geleneği'nin devamı olarak Anadolu'da Hz. Muhammed'in ve Hz.Ali'nin hayatları müzikle okunmaktadır.

Mevlit ve ilahiler sadece Anadolu'da uygulanan müzikli anlatımlardır.

İslam dininde ölünün ardından 'mevlit merasimi' diye bir uygulama yoktur.

Osmanlı tarihinde ilk mevlit, 1409 ve 1410 yıllarında Bursalı bir fırıncı ustası olan Süleyman Çelebi tarafından yazılmıştır.

8.Su içerken kafanın elle desteklenmesi;

Bu da bir Şaman Geleneği kalıntısıdır.

Şöyle ki; su içerken insan aklı, başından kaçabilir diye elle tutulurmuş.

9. Mezarlardaki küçük sululuklar;