Dolandırıcıların panik ve acele duygusunu kullandığını belirten Kızılay, telefondaki kişinin SMS şifresi istemesi veya işlemin “çok acil” olduğunu söylemesinin önemli bir risk işareti olduğunu ifade etti. Uzman, dolandırıcılığın fark edilmesi halinde telefonun kapatılmasını ve mobil verinin derhal kesilmesini önerdi.
Teknolojinin gelişmesiyle birlikte siber dolandırıcıların kullandığı yöntemler de giderek çeşitleniyor. Sosyal medya, sahte internet siteleri, telefon görüşmeleri ve kısa mesajlar üzerinden gerçekleştirilen dolandırıcılık girişimleri daha profesyonel yöntemlerle yapılabiliyor.
Adana Alparslan Türkeş Bilim ve Teknoloji Üniversitesi Bilgisayar ve Bilişim Fakültesi Bilgi Güvenliği Teknolojisi Bölümü’nden Dr. Öğr. Üyesi Mehmet Kızılay, vatandaşların özellikle telefonda kendilerini acele işlem yapmaya zorlayan kişilere karşı dikkatli olması gerektiğini söyledi.
“İşlemin çok acil olduğunu söylüyorsa büyük risk var”
Kızılay, nakit kullanımının azalmasıyla birlikte kredi kartı ve IBAN üzerinden gerçekleştirilen para transferlerinin yaygınlaştığını, dolandırıcıların da bu durumu kendi yöntemleri için kullandığını belirtti.
Dolandırıcıların özellikle insanların para kazanma veya para kaybetme korkusunu kullanarak panik oluşturduğunu ifade eden Kızılay, vatandaşları hızlı karar vermemeleri konusunda uyardı.
Kızılay, “Telefondaki kişi sizden SMS şifresi istiyorsa veya işlemin çok acil olduğunu söylüyorsa bu durum büyük bir risktir” dedi.
Dolandırıcıların kurbanlarını profesyonel bir izlenim oluşturarak ikna etmeye çalıştığını belirten Kızılay, bazı kişilerin kendilerini ürün veya yatırım uzmanı olarak tanıtıp vatandaşları yönlendirdiğini söyledi.
Dolandırıcıyı fark ettiğiniz anda telefonu kapatın
Siber dolandırıcılık girişiminin fark edilmesi halinde vatandaşların panik yapmadan hızlı hareket etmesi gerektiğini belirten Kızılay, ilk yapılması gerekenin görüşmeyi sonlandırmak olduğunu ifade etti.
Kızılay, “Durumu konuşma sırasında fark ettiğiniz an telefonu direkt dolandırıcının yüzüne kapatın” dedi.
Uzman, ardından cihazın erişim riskine karşı mobil internetin kapatılmasını, bankanın resmi müşteri hizmetlerinin aranarak kredi kartları, hesaplar ve mobil bankacılık işlemlerinin bloke edilmesini önerdi.
Banka ile gerekli işlemler yapıldıktan sonra durumun 112 ihbar hattına bildirilmesi gerektiğini belirten Kızılay, teknoloji konusunda yeterince bilgili olmayan kişilerin de güvendikleri bir yakınından yardım alabileceğini söyledi.
Yapay zeka dolandırıcıların yöntemlerini değiştirdi
Siber dolandırıcılıkta yapay zekanın kullanımına da dikkat çeken Kızılay, dolandırıcıların sosyal medyada paylaşılan görüntü ve sesleri kullanarak kişilerin sesini ve yüzünü taklit edebildiğini belirtti.
Kızılay, sosyal medyada paylaşılan kısa bir videonun dahi kötü niyetli kişiler tarafından kullanılabileceğini ifade ederek, dolandırıcıların elde ettikleri verilerle kişilerin yakınlarıymış gibi arama yapabildiğini ve para talebinde bulunabildiğini anlattı.
Aynı yöntemlerin ünlüler, influencerlar ve YouTuber'lar üzerinden de kullanılabildiğine dikkat çeken Kızılay, yapay zeka araçlarının görsel ve işitsel taklit imkanlarının dolandırıcılık yöntemlerini farklı bir boyuta taşıdığını söyledi.
“Yakınlık ve güven duygunuzu kullanıyorlar”
Dolandırıcıların teknolojinin yanı sıra insanların yakınlık ve güven duygusunu da kullandığını belirten Kızılay, özellikle sosyal medya üzerinden paylaşılan kişisel içeriklerin bu açıdan risk oluşturabileceğine dikkat çekti.
Kızılay, dolandırıcıların tanıdık bir kişinin sesini veya görüntüsünü taklit ederek karşılarındaki kişiyi ikna etmeye çalışabildiğini belirtti.
Bu nedenle telefonda para isteyen kişinin gerçekten tanıdık biri olup olmadığının farklı bir iletişim kanalı üzerinden doğrulanmasının önem taşıdığına dikkat çekti.
Sahte banka sitelerine dikkat!
Dolandırıcıların yalnızca telefon ve sosyal medya üzerinden değil, internet siteleri üzerinden de vatandaşları hedef alabildiğini belirten Kızılay, özellikle sahte banka siteleri konusunda uyarıda bulundu.
Dolandırıcıların bankaların internet sitelerini birebir kopyalayabildiğini ve bu sahte siteleri arama sonuçlarında reklam olarak üst sıralara taşıyabildiğini ifade eden Kızılay, vatandaşların arama sonuçlarında “reklam” ibaresi bulunan bağlantılara karşı dikkatli olması gerektiğini söyledi.
Kızılay, bankacılık işlemleri yapılırken bankanın resmi internet sitesinin kullanılması gerektiğini vurguladı.
Çalınan para dakikalar içinde yurt dışına çıkarılabiliyor
Siber dolandırıcılık vakalarında paranın çok kısa süre içerisinde farklı dijital varlıklara dönüştürülebildiğine dikkat çeken Kızılay, dolandırıcılık fark edildiğinde zaman kaybetmeden bankayla iletişime geçilmesinin önemini vurguladı.
Uzman, özellikle panik anında vatandaşların tek başına hareket etmekte zorlanması halinde güvendikleri bir yakınından destek almasını tavsiye etti.
