CHP Mersin Milletvekili Gülcan Kış, Türkiye Büyük Millet Meclisi Genel Kurulu’nda görüşülen Tapu Kanunu ve bazı kanunlarda değişiklik yapılmasına ilişkin teklif hakkında kapsamlı eleştirilerde bulundu. Kış, teklifin “torba yasa” yöntemiyle hazırlanmasının yasama kalitesini düşürdüğünü ve Meclis denetimini zayıflattığını söyledi.
Kış, Tapu Kanunu başlığı altında birbirinden farklı çok sayıda düzenlemenin tek bir metinde toplandığını belirterek, çevre düzenlemelerinden TOKİ yetkilerine, belediye şirketlerinden Hazine taşınmazlarına kadar geniş bir alanın aynı teklif içinde yer aldığını ifade etti. Bu durumun sağlıklı bir tartışma ortamı oluşturmadığını dile getirdi.
Teklifte belediyelere ilişkin düzenlemelere de dikkat çeken Kış, belediyelerin şirket kurma, ortak olma ve yatırım yapma gibi ekonomik faaliyetlerinin Cumhurbaşkanı iznine bağlanmasını eleştirdi. Bu düzenlemenin yerel yönetimlerin ekonomik özerkliğini daralttığını savunan Kış, “Denetim hukuk devletinin aracıdır, izin rejimi ise siyasi vesayetin aracıdır” ifadelerini kullandı.
Acele kamulaştırma uygulamasının kapsamının genişletilmesine de tepki gösteren Kış, bu yöntemin olağanüstü durumlar için öngörüldüğünü hatırlatarak, sosyal konut gerekçesiyle yaygınlaştırılmasının mülkiyet hakkı açısından risk oluşturduğunu belirtti. Vatandaşların yargı süreci tamamlanmadan mülkiyet kaybı yaşayabileceğine dikkat çekti.
Zemin ve temel etütlerine ilişkin düzenlemeleri de değerlendiren Kış, yetkilendirme ve denetim süreçlerinin tamamen Bakanlığa bırakılmasının mesleki alanları daraltabileceğini ifade etti. Ayrıca hizmet bedellerine ilişkin geniş yetkilerin yasama yetkisinin devri anlamına gelebileceğini söyledi.
Hazine taşınmazlarına yönelik düzenlemelerde “atıl taşınmaz” kavramının net tanımlanmamasını eleştiren Kış, bu durumun belirsizlik yarattığını ve yerel yönetimlerin planlama süreçlerini zayıflatabileceğini dile getirdi. 2B arazilerine ilişkin süre uzatımlarının ise sorunu çözmek yerine ertelediğini belirtti.
Deprem konutlarına ilişkin düzenlemelerde hibe ve kredilerin haczedilememesini olumlu bulduklarını ifade eden Kış, buna karşın Kentsel Dönüşüm Başkanlığına verilen geniş yetkilerin denetim açısından risk taşıdığını söyledi.
Konuşmasının sonunda Kış, teklifin yalnızca teknik bir düzenleme olmadığını, yerel yönetimlerin yetkilerinin daraltılması ve merkezileşme eğilimi taşıyan bir sistem tercihini yansıttığını ifade etti. Düzenlemenin bu haliyle kabul edilmemesi gerektiğini belirterek, daha şeffaf ve katılımcı bir yaklaşım çağrısında bulundu.
