5 OCAK ÖZEL
Ortadoğu'daki jeopolitik krizler ve sıcak çatışmalar dünya gündeminin ilk sıralarında yer almaya devam ederken, Türkiye'de vatandaşın asıl ve en yakıcı gündemi giderek ağırlaşan geçim sıkıntısı oldu. İran’ın Hürmüz boğazını kapatması sonrasında döviz kurlarından akaryakıta, temel gıda ürünlerinden enerji faturalarına kadar hemen her kalemde yaşanan dramatik artışlar, cüzdanlardaki yangını daha da körükledi.
Ekonomik veriler, son bir yılda yaşanan fiyat geçişlerinin enflasyon üzerindeki baskıyı ne derece derinleştirdiğini gözler önüne seriyor.
Kur ve Akaryakıtta Durdurulamayan Yükseliş
Üretimden nakliyeye kadar tüm fiyatlama davranışlarını doğrudan etkileyen döviz kuru ve akaryakıt fiyatları, son bir yılın en çok artış gösteren kalemleri arasında:
Dolar Kuru: 2025 Mart ayında 36,50 TL seviyelerinde olan efektif satış kuru, 2026 Mart itibarıyla 44,00 TL seviyelerine tırmandı.
Akaryakıt: Ulaşım ve lojistiğin can damarı olan motorinin litresi 45,92 TL'den 73,00 TL'ye fırlarken; benzin fiyatları 45,27 TL'den 63,75 TL'ye yükseldi.
Mutfaktaki Yangın: Temel Gıdaya Ulaşım Zorlaşıyor
Vatandaşın en temel ihtiyacı olan gıda ürünlerindeki fiyat artışları, asgari ücretli ve dar gelirliler için sofraları adeta küçülttü:
Ekmek ve Et: Geçtiğimiz yıl 12,50 TL olan 200 gram ekmek 15,00 TL'ye çıktı. Son zamla birlikte ekmeğin ülke genelinde sabitlenerek 17.50 TL olması bekleniyor. Dana kıymanın sabitlenmiş market fiyatı 485 TL'den 650-700 TL bandına tırmanırken, dana karkas kesim fiyatlarındaki artış (370 TL'den 750 TL'ye) kırmızı eti lüks tüketime dönüştürdü.
Beyaz Et: Kırmızı ete alternatif olarak görülen bütün tavuğun kilogram fiyatı 90-120 TL bandından 150 TL sınırına dayandı.
Mutfak Tüpü: 12 kilogramlık ev tüpü son bir yılda 990 TL'den 1.265 TL'ye çıkarak yemek pişirmenin maliyetini de artırdı.
Pazar Filesi Cep Yakıyor: Domates 120 TL, Salatalık 150 TL
Özellikle sera ürünleri ve temel sebzelerde yaşanan fiyat patlamaları pazar ve manav tezgahlarına çarpıcı bir şekilde yansıdı:
Domates & Salatalık: 2025'te markette 46 TL civarında olan domates, bugün 100-120 TL aralığında satılıyor. Geçen yıl hal fiyatı maksimum 45 TL olan salatalık ise manav ve marketlerde 140-150 TL'yi görüyor.
Patlıcan & Pırasa: Geçtiğimiz yıl ortalama 40-80 TL olan patlıcanın pazardaki kilogram fiyatı 100-140 TL seviyelerine fırladı. Pırasanın hal fiyatı bile 23 TL'den 50 TL'nin üzerine çıktı.
FATURALARDA "GİZLİ ZAM" VE LİMİT TEHLİKESİ
Enerji kalemlerinde doğrudan ve yüksek oranlı zam açıklamalarından kaçınılsa da, getirilen yeni düzenlemeler faturaları kabartıyor:
Elektrik: 2025'te konutlara yapılan %25'lik zammın ardından, 1 Ocak 2026 itibarıyla devreye giren "yıllık 4.000 kWh sınırı" uygulamasıyla, limiti aşan mesken aboneleri devlet desteğinden çıkıyor. Bu durum, söz konusu hanelerin faturalarında %97'ye varan bir artış (gizli zam) tehlikesi yaratıyor.
Doğalgaz: 2025 ortasındaki %24,6'lık zammın ardından 2026 yılı için doğrudan bir zam yapılmadığı açıklansa da, elektriktekine benzer şekilde tüketim sınırını aşan yüksek tüketimli abonelere yönelik yeni düzenlemeler maliyetleri artırma potansiyeli taşıyor. Ortadoğu'daki bombaların sesi global piyasalarda yankılanırken, Türkiye'deki dar ve orta gelirli vatandaşlar ise pazar tezgahlarında, benzin istasyonlarında ve fatura kuyruklarında kendi ekonomik mücadelelerini vermeye devam ediyor. 5 Nisan 2025 itibarıyla elektrik tarifelerine konut aboneleri için %25 oranında zam yapıldı. Bu artışla birlikte 100 kWh tüketimi olan meskenler için 259,04 TL fatura tutarı belirlendi. Ayrıca sanayi ve ticarethane aboneleri için de zam oranları %10-15 Aralığında gerçekleşti.
Doğalgaz: Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu (EPDK), özellikle 2025 yılının ortasında doğal gaz fiyatlarında artışa gitmiş, Temmuz ayında konutlarda %24,6'lık bir zam gerçekleşmiştir. Mart 2026 itibarıyla doğalgaz tarifelerinde yeni bir zam haberi yansımamış olup, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar, Şubat 2026 dönemi için doğalgaz ve elektriğe zam yapılmayacağını açıklamıştı. 2026 yılı başından itibaren ise konutlarda belirli bir tüketim sınırını aşanlara yönelik yeni düzenlemeler ve yüksek tüketimli faturalarda artışlar (gizli zam) gündeme gelmiştir.
2025 MART AYI TÜP FİYATLARI
12 Kg Ev Tüpü: 990 TL.
2 Kg Piknik Tüpü: 200 TL.
24 Kg Ticari Tüp: Yaklaşık 1.943 TL.
2026 MART AYI TÜP FİYATLARI
12 Kg Ev Tüpü: 1.265 TL.
2 Kg Piknik Tüpü: 265 TL.
24 Kg Ticari Tüp: 2.493TL.
2025 Mart Ayı Civarı Tahmini Et Fiyatları (Karkas ve Perakende):
Dana Karkas Kesim Fiyatı: 370 - 400 TL/kg (Bölgesel ortalama).
Dana Kıyma (Market): 485 TL/kg (Sabitlenmiş fiyat).
Dana Kuşbaşı (Market): 510 TL/kg (Sabitlenmiş fiyat).
Kuzu Karkas Kesim Fiyatı: 420 - 450 TL/kg civarında seyretti.
2026 Mart Ayı Civarı Tahmini Et Fiyatları (Karkas ve Perakende):
Dana Karkas Kesim Fiyatı: 700 - 750 TL/kg (Bölgesel ortalama).
Dana Kıyma (Market): 650-700 TL/kg (Sabitlenmiş fiyat).
Dana Kuşbaşı (Market): 750-800 TL/kg (Sabitlenmiş fiyat).
Kuzu Karkas Kesim Fiyatı: 600-650- 450 TL/kg civarında seyretti.
TAVUK BİRİM FİYATLARI (KG.)
2025 Mart ayı itibarıyla bütün piliç fiyatları marketlerde kilogram başına yaklaşık 90 TL - 120 TL arasında başlamakta olup, markaya ve satış noktasına göre değişiklik göstermektedir.
2026 Mart ayı itibarıyla, zincir market kataloglarında yer alan bilgilere göre bütün tavuk fiyatları yaklaşık 149 TL - 150 TL civarında seyretmektedir
DOMATES: 2025 Mart ayı itibarıyla domates fiyatları üreticide yaklaşık 29,50 TL/kg iken, marketlerde 46,67 TL/kg civarında, 2026 Mart ayı itibarıyla domates fiyatları üreticide yaklaşık 50-60 TL/kg iken, marketlerde 100-120 TL/kg civarında seyretmiştir.
PIRASA: 2025 Mart ayı sonu itibarıyla pırasa fiyatları, üretici ve hal piyasasında kilogram başına yaklaşık 23-24 TL seviyelerinde işlem görmüştür. Türkiye Ziraat Odaları Birliği verilerine göre Mart ayı sonunda üreticideki ortalama fiyat 23,92 TL/kg olarak kaydedilmiştir.
2026 Mart ayı başı verilerine göre pırasa, toptancı hallerinde kilogram başına 40,00 TL ile 52,00 TL arasında işlem görmektedir. Şubat sonu market verilerine göre ise pırasanın kilogram fiyatı ortalama 42,90 TL civarındadır
KABAK: 2025 Mart ayı başlarında kabak fiyatları, seracılık faaliyetlerine ve piyasa koşullarına bağlı olarak değişkenlik göstermekle birlikte, hal çıkış fiyatlarında 15-20 TL/kg aralığında seyrederken, market reyonlarında ortalama 50-60 TL/kg civarında satışa sunulmuştur.
2026 Mart ayı başlarında kabak fiyatları, seracılık faaliyetlerine ve piyasa koşullarına bağlı olarak değişkenlik göstermekle birlikte, hal çıkış fiyatlarında 40-90 TL/kg aralığında seyrederken, market reyonlarında ortalama 33 TL/kg civarında satışa sunulmuştur.
SİVRİ BİBER: 2025 Mart ayı başı itibarıyla hal kayıt sistemi ve belediye hal fiyatlarına göre sivri biberin kilogram fiyatı 45-55 TL ile 85-112 TL arasında, kalite ve satış yerine göre değişiklik göstermektedir.
2026 Mart ayı başı itibarıyla sivri biber fiyatları Antalya Büyükşehir Belediyesi hali verilerine göre kg başına en düşük 45,00 TL ile en yüksek 85,00 TL arasında değişiklik göstermektedir. Fiyatlar, ürünün kalitesine, sera üretimine ve halin konumuna göre farklılık gösterebilir.
PATLICAN: 2025 Mart ayı verilerine göre patlıcanın kilogram fiyatı, hal ve pazar yerlerinde kaliteye ve türüne (sivri/topan) göre değişiklik göstererek genellikle 40-80 TL arasında seyretmiştir. Mart ayı başlarında 80 TL civarında olan hal fiyatları, ayın sonlarına doğru 40-50 TL bandına gerilemiştir
2026 Mart ayı başı itibarıyla pazarda patlıcan fiyatları, kg başına 100 TL ile 140 TL arasında değişen yüksek seviyelerde seyretmektedir. Fiyatların Mart ayının başında keskin bir artış göstererek 100 TL'den 140 TL'ye fırladığı bildirilmiştir.
SALATALIK: 2025 Mart ayı verilerine göre salatalık fiyatları hal piyasasında kilogram başına ortalama 33 TL ile 45 TL arasında değişiklik göstermiştir.
2026 Mart ayı verilerine göre salatalık fiyatları hal piyasasında kilogram başına ortalama 70-80 TL arasında değişiklik göstermiştir. Manav ve marketlerde bu fiyat 140-150 TL’ye çıkıyor
SARIMSAK: 2025 Mart ayı itibarıyla sarımsak fiyatları, son yıllardaki yüksek artış trendini sürdürerek toptancı hallerinde kilogram başına 300-450 TL bandında seyretmektedir.
2026 yılı Mart ayı sarımsak fiyatları, ürünün türüne (taze, kuru, siyah) ve kalitesine (Coğrafi işaretli Taşköprü vs.) göre değişiklik göstermektedir. Piyasadaki mevcut eğilimler, kaliteli siyah sarımsağın kilogram fiyatının 1.500 TL civarında olduğunu, beyaz sarımsak fiyatlarının ise bölge ve rekolteye göre değişkenlik gösterebileceğini göstermektedir.
