5ocakgazetesi.com
Uzmanlar, sorunun sadece yağan suyun miktarı değil, yağış rejimindeki bu dengesizliğin toprağın kimyasını ve bitkinin savunma mekanizmasını bozması olduğunu vurguluyor.
İşte bağımsız tarım araştırmacılarının raporlarıyla, ovada adım adım yaklaşan tehlikenin üç ana boyutu:
1. FUNGAL (MANTAR) HASTALIKLARINDA PATLAMA RİSKİ
Nisan yağmurlarının hemen ardından açan güneş ve hızla artan sıcaklık, tarım arazilerini adeta devasa bir kuluçka makinesine çeviriyor.
-
Uzman Tespiti: Bağımsız bitki koruma araştırmacılarına göre; toprağın aşırı suya doyması ve ardından gelen yüksek nem, özellikle hasadına kısa bir süre kalan buğday gibi hububat ürünlerinde "Sarı Pas" ve "Septorya" gibi fungal (mantar) hastalıkların hızla yayılmasına zemin hazırlıyor. Nemin bitki gövdesinde uzun süre kalması, hastalık yapan sporların tarlalar arasında rüzgarla hızla taşınmasına ve sağlıklı mahsulün de günler içinde sararıp kurumasına yol açıyor.
2. ZİRAİ İLAÇ (PESTİSİT) MALİYETLERİNDE KONTROLSÜZ ARTIŞ
Hastalık riskinin artması, zaten artan girdi maliyetleriyle boğuşan Adana çiftçisini ekonomik bir darboğaza itiyor.
-
Uzman Tespiti: Tarım ekonomistleri, normal iklim şartlarında çiftçinin sezonda iki kez uyguladığı koruyucu mantar ilaçlamasını, bu dengesiz yağışlar yüzünden üç veya dört kez yapmak zorunda kaldığını hesaplıyor. Üstelik yağan şiddetli yağmur, yapraktaki ilacı yıkayıp toprağa karıştırdığı için uygulamanın tekrarlanması gerekiyor. Döviz kurlarına endeksli olan ve fahiş fiyatlara ulaşan zirai ilaçların (fungisit) bu kadar sık kullanılması, tarladaki kar marjını daha hasat yapılmadan tamamen eritiyor.
3. BUĞDAY VE ERKEN EKİM ÜRÜNLERİNDE REKOLTE KAYBI BEKLENTİSİ
Hem hastalık stresine giren hem de aşırı yağış nedeniyle topraktaki besin elementlerini (özellikle azotu) yıkanıp giden bitki, gelişimini yavaşlatıyor.
-
Uzman Tespiti: Bağımsız hasat tahmin uzmanları, hastalıklarla mücadelede geç kalınması veya maliyet nedeniyle yeterli ilaçlama yapılamaması durumunda, Adana genelinde buğday ve erkenci sebze rekoltesinde ciddi kayıplar yaşanabileceği konusunda uyarıyor. Kalite düşüklüğü ve cılız tane oluşumu, çiftçinin ürününü tüccara veya ofise satarken çok daha düşük fiyatlardan işlem görmesine neden olacak.
ÇÖZÜM: 'AKILLI TARIM' VE ERKEN UYARI SİSTEMLERİ
Bağımsız ziraat araştırmacıları, Adana ovasının artık eski usul "havaya bakıp tarlaya inme" lüksünün kalmadığını belirtiyor.
Bölgesel bazlı, hiper-yerel meteorolojik erken uyarı sistemlerinin tarlalara entegre edilmesi ve bitkinin ihtiyacına göre anlık ilaçlama yapabilen dron destekli 'Akıllı Tarım' teknolojilerinin acilen teşvik edilmesi gerekiyor. Aksi takdirde Çukurova, her Nisan sağanağında tarlaya gömdüğü servetini izlemek zorunda kalacak.