Türkiye’nin narenciye üretiminin yaklaşık yüzde 40’ını karşılayan Adana’da mayer cinsi limonun hasadı 11 Eylül’de başladı. Turunçgil Kesim ve İhraç Tarihlerini Belirleme Komisyonu tarafından 21 Eylül’de limonun ihraç tarihi de açıklandı.
Kent genelinde yaklaşık 218 bin dönüm alanda limon üretimi yapılırken, bu sezon 710 bin ton civarında rekolte hedefleniyor. Ancak ihracat pazarlarında yaşanan sorunlar nedeniyle hasadın geçmiş yıllara göre daha yavaş ilerlediği belirtiliyor.
Üretici alternatif ihracat rotası bekliyor
Adana limonunun önemli ihracat pazarları arasında yer alan Rusya ve Ukrayna’ya yönelik sevkiyatlarda yaşanan sorunlar, üreticinin satış sürecini etkiliyor.
Karadeniz’de gemi trafiğinin durması nedeniyle Rusya pazarına deniz yoluyla ürün gönderilemediğini belirten sektör temsilcileri, alternatif güzergahların oluşturulmasını bekliyor.
Yüreğir Ziraat Odası Başkanı Mehmet Akın Doğan, bölgede hasadın sürdüğünü ancak geçmiş yıllardaki hareketliliğin yaşanmadığını söyledi.
Doğan, “Limonun hasadı yapılıyor ama geçmiş yıllara göre hızlı bir kesim yok. Şu an limon hasat olgunluğuna erişti. Yurt dışından talep az ancak ekim ayı itibarıyla talebin hızlanacağını düşünüyoruz” dedi.
Avrupa’da talep için ekim ayı bekleniyor
Doğan, Avrupa ülkelerinde limon talebi bulunduğunu ancak Arjantin ve Güney Afrika menşeli ürünlerin halen piyasada olmasının yerli limona yönelik talebi sınırladığını ifade etti.
Bu ülkelerden gelen limonların eylül ayı sonunda piyasadan çekilmesiyle birlikte Türkiye’den yapılan ihracatın hız kazanabileceği belirtiliyor.
Doğan, “Güney Afrika ve Arjantin limonlarının bitmesi gerekiyor. Bu ay sonunu bekliyoruz. Halen piyasada geçen yıldan kalan yatak limonlar var. O limonlar da şu an toptan 25-30 liradan piyasaya giriyor” diye konuştu.
“Alıcı bekliyoruz, alıcılar yok”
Üretim ve paketleme maliyetlerindeki artışa da dikkat çeken Doğan, limonun üreticiden çıkıp paketleme tesisinden piyasaya ulaşmasına kadar geçen süreçte maliyetlerin yükseldiğini söyledi.
Doğan, “Bu limonun şu anda tek makas kesimi 8-10 lira arasında satılan fiyatlarla piyasaya sürülüyor. Bunun buradan çıkıp paketleme tesisine gidip çıkması 18-20 lira maliyet. Bir de ürün fiyatını eklediğinizde 28-30 lirayı buluyor. Şu anda alıcı bekliyoruz, alıcılar yok” ifadelerini kullandı.
En büyük pazar Rusya
Adana limonunun önemli pazarlarından birinin Rusya olduğunu belirten Doğan, Karadeniz’deki gemi trafiğinin durmasının ihracatı doğrudan etkilediğini söyledi.
Alternatif güzergahlar üzerinde çalışmalar yapıldığını aktaran Doğan, İskenderun ve Mersin limanlarından Rusya’nın Saint Petersburg ve Leningrad bölgelerine deniz yoluyla ulaşım için yaklaşık 17 günlük bir sürenin gerektiğini ifade etti.
Doğan, “Şu anda Karadeniz’de gemi trafiği hiç yok. Karayoluyla da ürün gönderme şansımız yok. Bu gemi trafiğinin açılması da şu an gözükmüyor. Ancak İskenderun ve Mersin’den Saint Petersburg, Leningrad’a ürün gitmesi için 17 günlük bir süre gerekiyor. Şu an bakanlıklar bu konuda çalışma yapıyor, Cumhurbaşkanlığımız görüşmeler yapıyor ama henüz açılmadı” dedi.
“Ekim ayında ihracatın hızlanmasını bekliyoruz”
Avrupa’ya Polonya başta olmak üzere farklı ülkelere limon gönderildiğini belirten Doğan, ancak Rusya ve Ukrayna pazarlarının mevcut durum nedeniyle kullanılamadığını söyledi.
Doğan, Güney Afrika ve Arjantin limonlarının piyasadan çekilmesinin ardından Türkiye’den Avrupa’ya yönelik talebin de artmasını beklediklerini belirterek, “Polonya’ya ve diğer Avrupa ülkelerine ürün gitmekte ama en büyük pazarımız Rusya, Ukrayna. Maalesef oraya şu anda ürün gönderemiyoruz. Avrupa’dan talep var ama diğer limonların bitmesi gerekiyor. Güney Afrika ve Arjantin limonlarının bu ay sonu itibarıyla bitmesini bekliyoruz. Ekim ayı itibarıyla limon ihracatının hızlanmasını bekliyoruz” diye konuştu.
Doğan ayrıca Tarım ve Orman Bakanlığı ile Ticaret Bakanlığı’ndan bu yıl üreticilere Destekleme ve Fiyat İstikrar Fonu (DFİF) desteği verilmesini talep etti.
Üretici fiyatların yükselmesini bekliyor
Adana’da limon üreticiliği yapan İzzet Tekin ise fiyatların beklentilerinin altında kaldığını belirtti.
Tekin, “550 ağacımız var. 20 dönüm yerde 50-60 ton civarı ürün bekliyoruz. Fiyatlar tam olarak ederinde değil” ifadelerini kullandı.
Adana’da limon hasadı sürerken üretici ve sektör temsilcileri, özellikle Rusya pazarına yönelik alternatif ihracat güzergahlarının oluşturulmasını ve Avrupa pazarındaki talebin ekim ayından itibaren artmasını bekliyor.
