Brent ve Batı Teksas Ham Petrolü Değer Kaybetti

Uluslararası piyasalarda en yaygın petrol fiyatı göstergesi kabul edilen Brent petrolün varil fiyatı, 75 sentlik bir düşüşle 94,23 dolara geriledi. ABD iç piyasası için kritik bir gösterge niteliği taşıyan Batı Teksas Ham Petrolü (WTI) ise varil başına 85 sent değer kaybederek 91,31 dolar seviyesine indi. Yaşanan bu düşüş trendi, her iki petrol göstergesinin de sadece bir gün önce kaydettiği keskin yükselişlerin hemen ardından geldi.

Görüşmeler Mayıs Ayında Yüzde 16'lık Kayıp Getirdi

Pazartesi günü piyasalarda kısa süreli bir toparlanma yaşanmış olsa da genel eğilim düşüş yönünde kalmaya devam ediyor. Washington ile Tahran arasında yürütülen mevcut ateşkes görüşmeleri ve olası daha kapsamlı bir anlaşmanın, İran’ın petrol ihracat kısıtlamalarını esnetebileceği öngörülüyor. Bu durumun küresel petrol arzını artıracağı beklentisi, petrol fiyatlarının Mayıs ayında yüzde 16’dan fazla değer kaybetmesine yol açmıştı.

Analistlerden "Bekle-Gör" Değerlendirmesi

Piyasalardaki son durumu değerlendiren Phillip Nova'nın kıdemli piyasa analisti Priyanka Sachdeva, yatırımcıların temkinli bekleyişine dikkat çekti. Sachdeva, "Piyasalar olası bir anlaşma beklentisiyle belirsizliğin geride kalacağını umarken, bu sabah itibariyle petrol piyasasında hiçbir şey değişmemiş gibi görünüyor" ifadelerini kullanarak süreç netleşene kadar dalgalanmanın sürebileceğine işaret etti.

"Basra Körfezi Boğazı İdaresi" (PGSA) adlı bu yeni kuruluş, ABD Hazine Bakanlığı'nın "Özel Olarak Belirlenmiş Kişiler" (SDN) listesine dahil edildi. Bu karar doğrultusunda, ABD vatandaşlarının ve şirketlerinin söz konusu kurumla herhangi bir ticari faaliyette bulunması genel olarak yasaklanmış oldu.

"Devlet Destekli Terör Kampanyasını Paraya Çevirme Girişimi"

ABD Hazine Bakanlığı tarafından Çarşamba günü yapılan resmi açıklamada, bu kurumun arkasında İran İslam Devrim Muhafızları Ordusu'nun (İDGK) bulunduğu belirtildi. Açıklamada, kurumun kurulmasının, İDGK'nın "Hürmüz Boğazı'ndan geçen gemilerden haraç alarak devlet destekli terör kampanyasını paraya çevirme" yönündeki yeni bir hamlesi olduğu vurgulandı.

Savaş Sonrası Boğazda Yeni Protokol Arayışı

İran, 28 Şubat'ta patlak veren ABD-İsrail savaşı sonrasında, küresel ticaretin en kritik geçiş noktalarından biri olan Hürmüz Boğazı'nı fiilen trafiğe kapatmıştı. Tahran yönetiminin, bu stratejik su yolundan geçişleri kendi kontrolü altında yeniden başlatmak için yeni bir protokolü devreye sokmaya çalıştığı ifade ediliyor.

İran devletine bağlı Nour Haber Ajansı'nın aktardığı bilgilere göre, yaptırım uygulanan bu yeni kuruluş 5 Mayıs tarihinde kuruldu. Ajans, kurumun "İran İslam Cumhuriyeti'nin yasal bir organı ve resmi temsilcisi olarak, boğazdan geçen deniz trafiğine izin verme ve düzenleme sorumluluğuna" sahip olduğunu duyurdu.

Gemi Geçişleri İçin Form Şartı Getirildi

CNN tarafından incelenen bir belge, Tahran'ın bu ayın başlarında boğazı kullanmak isteyen gemiler için bir dizi yeni kural seti belirlediğini ortaya koydu. Bu hamle, İran'ın ABD'den gelen tüm uyarılara meydan okuyarak su yolundaki kontrolünü resmi bir statüye kavuşturma çabası olarak değerlendiriliyor.

Söz konusu kurallar kapsamında, denizcilik istihbarat kuruluşu Lloyd's List ve ismi açıklanmayan bir sektör kaynağı tarafından CNN ile paylaşılan bir başvuru formu öne çıkıyor. "Gemi Bilgi Beyanı" başlığını taşıyan ve Basra Körfezi Boğazı Otoritesi (PGSA) tarafından yayınlanan bu belgenin, güvenli geçiş sağlamak isteyen tüm gemiler tarafından doldurulmasının zorunlu tutulduğu öğrenildi.

Facianın ardından bölgede adeta can pazarı yaşandı. Kazaya çevrede bulunan otomobil ve motosikletlerin de karıştığı öğrenildi. Çarpmanın hemen ardından otobüs alev alırken, yangın sırasında zaman zaman patlamalar meydana geldi. Olay yerine çok sayıda itfaiye, sağlık ve kurtarma ekibi sevk edildi. Ekiplerin yoğun müdahalesi sonucu yangın yaklaşık 10 dakika içerisinde kontrol altına alındı.

Tayland basınında yer alan bilgilere göre hayatını kaybedenlerin tamamının otobüs yolcuları olduğu belirtildi. Yaralılar çevredeki hastanelere kaldırılırken, bazı yaralıların durumunun ağır olduğu ifade edildi.

Kaza sonrası bölge güvenlik çemberine alınırken, sivil trafik tamamen durduruldu. Polis ekipleri ve ilgili kurumların olay yerindeki incelemelerinin sürdüğü bildirildi. Yetkililer, kazanın kesin nedeninin yapılacak teknik incelemenin ardından netleşeceğini açıkladı.

İngiltere Başbakanı Keir Starmer, bazı Filistin yanlısı yürüyüşlerin yasaklanmasının “haklı gerekçeleri olabileceğini” belirterek tartışma yaratan açıklamalarda bulundu. Starmer, ülkede son dönemde artan Yahudi karşıtı olayların ardından güvenlik önlemlerinin gözden geçirildiğini ifade etti.

Özellikle Kuzey Londra’daki Golders Green bölgesinde iki kişinin bıçaklanması gibi olayların ardından hükümete baskı artarken, bölgenin büyük bir Yahudi topluluğuna ev sahipliği yaptığı biliniyor. Starmer, bazı Yahudi vatandaşların protestoların “tekrarlayan niteliğinden” ciddi şekilde etkilendiğini kendisine ilettiğini söyledi.

Eski bir insan hakları avukatı ve başsavcı olan, eşi Yahudi kökenli Starmer, BBC’ye yaptığı açıklamada ifade özgürlüğü ve barışçıl protestoları savunduğunu vurguladı. Ancak “İntifadayı küreselleştirin” gibi sloganların kabul edilemez olduğunu belirterek, bu tür söylemlere karşı daha sert önlemler alınması gerektiğini ifade etti.

“İntifada” teriminin 1987–1993 ve 2000’li yılların başında İsrail’e karşı Filistinli sivillerin ayaklanmalarını ifade ettiğini hatırlatan Starmer, bu tür sloganların Yahudi toplumu tarafından “çok tehlikeli” olarak görüldüğünü söyledi.

Başbakan ayrıca, yürüyüşlerde kullanılan dilin daha sıkı denetlenmesi gerektiğini ve bazı durumlarda protestoların tamamen yasaklanmasının gündeme gelebileceğini dile getirdi. Geçtiğimiz yıl Aralık ayında Londra ve Manchester’da polis, “İntifadayı küreselleştirin” sloganını atan kişilerin tutuklanacağını açıklamıştı.

Lübnan resmi ajansı Ulusal Haber Ajansı (NNA) tarafından aktarılan bilgilere göre, İsrail güçleri Nabatiye’ye bağlı Adshit kasabasına hava saldırısı düzenledi. Ayrıca Kfardjal-Nabatiye yolu üzerinde seyreden bir araç, insansız hava aracıyla hedef alındı. Söz konusu yolun daha önce de benzer saldırılara maruz kaldığı, İsrail’in bu araçların Hizbullah mensuplarını taşıdığı iddiasında bulunduğu ifade ediliyor.

Bölgedeki gerilim yalnızca hava saldırılarıyla sınırlı kalmadı. Froun, Ghandoorieh ve Wadi al-Slouqi kasabalarının çevresinde topçu bombardımanının yeniden başladığı bildirildi. Şafak vakti itibarıyla saldırıların şiddetlenerek devam ettiği kaydedildi.

Öte yandan İsrail ordusunun Ramya ve Qouzah kasabalarına ağır makineli tüfeklerle ateş açtığı, Froun kasabasının ise yoğun topçu atışlarına maruz kaldığı belirtildi. Tüm bu gelişmeler, bölgede daha önce ilan edilen ateşkese rağmen çatışmaların sürdüğünü ortaya koydu.

İsrail ordusunun, güney Lübnan’daki sivillere yönelik uyarılar yaparak bölge halkını evlerini terk etmeye zorladığı da bildirildi. Yaşanan son gelişmeler, bölgede tansiyonun yeniden yükseldiğine işaret ediyor.